IN DE HOOFDROL

Extreme droogte in Kaapstad: hoe kon dit gebeuren?

Op dit moment vindt in Kaapstad de ergste droogte in honderd jaar plaats. Bewoner Jon Roberts vertelt zijn verhaal: hoe is volgens hem het tekort aan water ontstaan en wat kunnen we doen om ernstige situaties als die in Kaapstad te voorkomen?

Ik dacht dat ik wel wist wat een droogte inhoudt: een lange tijd geen regen, een tekort aan water, mensen die vervolgens een baksteen in de stortbak van hun toilet leggen (zo bespaar je water en heb je nog steeds dezelfde druk in het toilet, red.) en gazons die bruin worden na een sproeiverbod. Mocht de situatie echt nijpend worden, dan schrijven een paar bekende muzikanten met de beste bedoelingen wel een liedje om het probleem onder de aandacht te brengen. En uiteindelijk valt er op het laatste moment dan toch nog regen en gaat alles weer z’n gangetje.

Onvoorbereid

Op sommige plaatsen betekent een droogte een halfjaar geen water. Het lijkt mij dat zulke plekken (die er gelukkig niet veel zijn) wel zijn ingesteld op een droge omgeving. Dat geldt zeker niet voor Kaapstad. Overal om ons heen is water en elke winter regent het, droogte of geen droogte. Maar we gaan er niet op de goede manier mee om. Allerlei omstandigheden en veranderingen in de afgelopen tien jaar hebben er toe geleid dat er nu sprake is van een extreme droogte. We weten niet wanneer deze voorbij zal zijn. Wat we zeker weten is dat het waterreservoir buiten Kaapstad, dat de bewoners in de stad en daarbuiten van water voorziet, leeg raakt. Op een gegeven moment komt er in Kaapstad geen water meer uit de kraan.

Broeikaseffect of veel verbruik?

We dachten dat dit een droogte was die “eens-in-de-honderd-jaar” voorkomt, en dat het misschien ook wel met het broeikaseffect te maken had. Vier jaar lang een regenval die lager ligt dan het gemiddelde, draagt voor het grootste deel zeker bij aan het probleem. Periodes met weinig regen komen relatief vaak voor en daarbij is de regenval in Kaapstad nooit heel voorspelbaar geweest, of er nu sprake is van wereldwijde weersveranderingen of niet. Belangrijker is de enorme bevolkingsgroei in Kaapstad en het feit dat er geen nieuwe, grote investeringen zijn gedaan in de watervoorzieningen. Dit wordt door mensen hogerop vaak gemakshalve niet genoemd. Maar de enorme toename in verbruik is de grootste oorzaak van ons watertekort.

Day zero

Water is alleen schaars als er meer van wordt verbruikt dan er te krijgen is. Een droogte gaat dus net zo veel over het verbruik als over het aanbod. Misschien meer zelfs, omdat je je eigen verbruik kunt beïnvloeden. Maar zoals vaak het geval is met overconsumptie, kijkt iedereen een andere kant op. De rijken geven de armen de schuld en andersom. De blanken leggen de schuld bij de donkere bevolking, die op haar beurt, nou ja, je begrijpt het wel. Het lijkt niet onredelijk welvarende Kaapstedelingen als schuldigen aan te wijzen: hun strakke gazons slokken heel wat water op. Maar eerlijk is eerlijk: ze doen hun best hun verbruik te minderen. Want het vooruitzicht van een drukje in de tuin omdat de toiletten niet meer werken spreekt hen niet bepaald aan. Onze burgemeester sprak over het onheilspellend klinkende “day zero”: de dag waarop er geen druppel meer uit de kraan komt en iedereen in de rij staat voor zijn of haar dagelijkse portie water. Er werden nare beelden geschetst van uitdeelpunten voor water, compleet met soldaten en prikkelpraad. De reactie hierop was uiteraard paniek. Mensen sloegen flessen water in. Daarnaast werd ook veel kraanwater getapt, dat besparing alleen maar tegenwerkt. Gelukkig boeken nieuwe bestuurders meer succes. En in plaats van te hamsteren, weten we nu dat een lager waterverbruik meer succes heeft en dat hergebruik zelfs beter is. Door deze belangrijke lessen over minder verspilling van een schaars goed ziet onze toekomst er weer wat zonniger uit.

Geen drinkwater in je toilet

We nemen snel genoegen met het drinkwater dat uit onze kranen stroomt. Maar als je erover nadenkt, stuit je op allerlei tegenstrijdigheden. Want waarom zou je je planten water geven met water dat van kilometers ver weg moet komen, terwijl het regenwater dat op je eigen dak valt in het riool belandt? Bizarder is zelfs dat we liters drinkwater gebruiken om ons toilet mee door te spoelen. Geef je planten daarom water met regenwater en spoel je toilet door met gebruikt water. In bad gaan voor een speciale gelegenheid is prima (alleen als er geen sprake is van een droogte!), maar deel je bad dan met een speciaal iemand en gebruik het oude badwater in de tuin als het kan. Zo moeilijk is het niet.

Duurzaam waterverbruik

De duurzame trends lijken ons achteloze waterverbruik gek genoeg over het hoofd te hebben gezien. Water komt gewoon uit de lucht vallen en kan worden (her)gebruikt voor verschillende dingen. Aan een emmer heb je al genoeg. Ik heb nu al een jaar met weinig of geen kraanwater geleefd en ik denk niet dat ik ooit terug kan gaan naar mijn oude, verspillende leven. Hoeveel goedkoop water er ook te krijgen is.

 

Lees alle Lush nieuwtjes in onze nieuwsbrief! Geef je nu op en mis niets!

Opmerkingen (0)
0 opmerkingen