Gratis verzending binnen Nederland bij bestellingen boven €55 | Langere levertijden - lees meer

IN DE HOOFDROL

Plasticvervuiling in Nederland: zo staan we ervoor

Geschat wordt dat de drijvende vuilnisbelt in de Stille Oceaan zo groot is als Frankrijk en Spanje samen. Maar op meer plekken in zee drijven eilandjes van plastic. Welke rol speelt Nederland in de zogenoemde plasticsoep?

Wat is de plasticsoep?

In onze oceanen en zeeën drijft steeds meer plasticafval. Al die verschillende soorten komen terecht op een grote, drijvende vuilnisbelt: de plasticsoep. Het grootste voordeel van plastic is tegelijkertijd het grootste probleem: plastic is duurzaam en het duurt honderden jaren voor het volledig is afgebroken.

Door UV-licht breekt plastic af in kleine deeltjes die door dieren als voedsel worden aangezien. Het gaat dan om allerlei dieren die in of van de zee leven; zelfs plankton. Tijdens het afbreken van de kleine stukjes plastic komen giftige stoffen vrij, die via zeedieren uiteindelijk in ons voedsel terecht kunnen komen, wat schadelijk kan zijn voor onze gezondheid.

Het is zelfs zo dat plastic op weg naar zee allerlei verontreinigde stoffen oppikt uit riolen en vervuilde gebieden waar het doorheen komt. Deze stoffen komen weer vrij in het lichaam van het organisme dat het plastic opeet. Een bekende oorzaak van de plasticsoep zijn single-use plastics.

Single-use plasticsoep

Single-use plastics zijn een soort plastic dat maar één keer wordt gebruikt: plastic flesjes, rietjes, tasjes, verpakkingen van snacks, wattenstaafjes, deksels op koffiebekers, etc. Ze worden in een paar seconden gemaakt, enkele minuten gebruikt en hebben wel honderden jaren nodig om af te breken (en dan nog is het niet volledig weg). Helaas komen veel van deze single-use plastics in de natuur en in onze oceanen terecht. Zo ook in Nederland.

Plastic in Nederlandse rivieren en de gevolgen ervan

In 2017 deed Schone Rivieren (een samenwerking van het IVN, de Plastic Soup Foundation en Stichting De Noordzee) onderzoek naar de staat van de rivieroevers van de Maas en de Waal. Wat kwam hieruit? Gemiddeld werden er in deze twee rivieren per 100 meter 224 stuks afval gevonden, waarvan 60% plastic was. Op een plek bij de Waal ging het om wel 556 stuks afval per 100 meter.

Omdat rivieren uiteindelijk in zee uitkomen, belandt 80% van al het plastic via de rivieren in ons zeewater. Daar verzamelt het zich uiteindelijk in de eerdergenoemde plasticsoep. Hoeveel Nederland precies bijdraagt aan de plasticsoep valt niet te zeggen. Wel is het zo dat Nederland veel rivieren kent die in contact staan met de Noordzee, de Waddenzee en het IJsselmeer. Het is dus zeer van belang dat we onze rivieren schoon houden.

Welk afval kom je het meest tegen in onze rivieren?

Uit het onderzoek van Schone Rivieren kwam de volgende top-3 van rivierafval tevoorschijn:

1. Stukken plastic en folie van minder dan 50 centimeter groot
2. Snoep-, chips-, snackverpakkingen en lollystokjes
3. Drankblikjes

De uitgebreidere top-15 bestond verder uit plastic flesjes, doppen en wikkels, sigarettenfilters, wattenstaafjes, voedselverpakkingen als frietbakjes, piepschuim, purschuim en schuimrubber en kleine plastic tasjes.

Wat gebeurt er met ons ingeleverde plastic?

De totale hoeveelheid huishoudelijk restafval in Nederland was in 2013 3,5 megaton. Daarvan is 8,8% (308 kiloton) plastic verpakkingsmateriaal. Per inwoner verbruiken we 147 kilo plastic verpakkingen per jaar.

Plasticafval wordt in Nederland op drie manieren ingezameld: via huishoudelijk afval (het scheiden van plastic en restafval door consumenten, maar ook door afvalverwerkers die plastic scheiden uit ingezameld restafval), via bedrijfsafval en via statiegeld. Het ingezamelde plastic wordt gerecycled of hergebruikt.

Van het Nederlandse huishoudelijk afval dat in 2013 werd verbrand, bestond 14% uit plastic. Dat is een percentage dat in Nederland door meer recycling steeds kleiner wordt en een stuk lager ligt dan in de rest van Europa.

Tot 2007 werd in Nederland alleen plastic uit het statiegeldsysteem en plastic uit bedrijfsafval gerecycled. De inzameling van plasticafval is in de afgelopen jaren sterk gestegen: van 25,2 kiloton in 2009 tot 162 kiloton in 2014. Hiervan wordt nu nog de helft gerecycled. Van het gerecyclede plastic worden nieuwe drankflesjes gemaakt, maar ook hoesjes voor dvd’s, slaapzakken, kratten, kleding en speelgoed.

Is recyclen genoeg of is er nog meer nodig?

Dat we in Nederland veel plastic inzamelen en recyclen is een goede zaak, maar het kan beter. Op dit moment is er een overschot aan ingezameld plastic: verwerkers kunnen al het plasticafval niet aan. De verschillende soorten plastic zorgen er daarnaast voor dat recyclen een intensieve en kostbare zaak is. Zelfs een lage olieprijs heeft invloed op de kosten van plastic: nieuw plastic is bij een lage olieprijs namelijk goedkoper. Het is daarom voor producenten niet aantrekkelijk plastic te recyclen: nieuw plastic levert immers meer geld op.

Betere afvalverwerking lijkt een stap in de goede richting. Denk hierbij aan betere sorteermachines, waarbij de verschillende plastics goed van elkaar kunnen worden gescheiden en verwerkt, en recyclingtechnieken die ervoor kunnen zorgen dat vuil en kleur uit plastic kunnen worden verwijderd, zodat alle soorten plastic geschikt zijn voor recycling.

Nog beter is een circulaire economie: kunststof wordt zo lang mogelijk gebruikt en gerecycled, zodat er minder afval ontstaat. Statiegeld op plastic kan daarbij helpen.

Maar met betere recyclingtechnieken en duurzamer verbruik is het probleem van plasticafval nog steeds niet helemaal opgelost: het best is dat de productie van plastic omlaag gaat en dat er een verbod komt op alle single-use plastics. Daarbovenop moeten alternatieven voor plastic voor iedereen beschikbaar zijn, zodat we met z’n allen het plasticprobleem kunnen verminderen. Pas dan voorkomen we dat de plasticsoep almaar groter wordt.

Help mee en vermijd single-use plastics.

 

Lees alle Lush nieuwtjes in onze nieuwsbrief! Geef je nu op en mis niets!

Lees meer:

Opmerkingen (0)
0 opmerkingen