Gratis verzending binnen Nederland bij bestellingen boven €55 | Langere levertijden - lees meer

IN DE HOOFDROL

Wafa Ben Hassine: je rechten in bytes en bandbreedte

"Digitale rechten zijn mensenrechten. Dezelfde rechten die je hebt als mens van vlees en bloed zouden ook moeten bestaan in bytes en bandbreedte."

Dat is het motto van mensenrechtenadvocate Wafa Ben Hassine, het is de beweegreden voor haar werk. De Tunesisch-Amerikaanse woont in Tunis en merkt dat digitale rechten een ieder aangaat, waar ter wereld je ook woont. 

"Het internet betekent voor iedereen iets anders. Voor mij bijvoorbeeld, is internet thuis. Het is een middel waarmee ik kan communiceren met mijn familie en vrienden, en zo blijf ik in contact met mijn dierbaren," vertelt ze in september 2016 op de Lush Creative Showcase.

Naast haar ervaring als afgestuurd rechter, mensenrechtenadvocate en schrijver is Wafa nu ook het nieuwste lid van Acces Now: een goed doel dat zich inzet voor digitale (mensen)rechten over de hele wereld. Wafa is verantwoordelijk voor de belangenbehartiging en het beleid van de organisatie in het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Een van haar speerpunten is het strijden tegen internet shutdowns: het opzettelijk platleggen van het internet door overheden. De dag voordat Wafa de #KeepItOn-campagne aan Lush introduceert, spreekt ze met mij af om over haar werk te vertellen. Ze zegt: "Wij nemen internet shutdowns heel serieus, dat blijkt ook uit de #KeepItOn-campagne. Het bestrijden van terrorisme en cybercrime wordt als excuses gebruikt om inbreuk te maken op de rechten van internetgebruikers, zoals privacy of het recht op vrijheid van meningsuiting."

De #KeepItOn-campgane is van wereldwijd belang. Een shutdown in Egypte in 2011 was de aanleiding, maar de campagne kwam daadwerkelijk tot leven door RightsCon - een wereldwijd verdrag over de toekomst van het internet. De #KeepItOn-campgane is tot stand gekomen door organisaties van over de hele wereld. Zij bundelen hun krachten om te strijden tegen internet shutdowns die door overheden zijn opgezet. Wafa noemt de campagne een manier om "overheden te doen inzien dat zij zich niet met het platleggen van het internet moeten bezighouden, en om telecombedrijven te overtuigen niet mee te gaan in bevelen van de overheid."

In 2011 werd het internet in Egypte platgelegd - waarschijnlijk als een poging om de rust te doen herstellen tijdens protesten. Demonstranten werden gearresteerd, sommigen zelfs gedood. Wafa is hier fel op tegen: "Overheden zetten internet shutdowns in met het excuus de algehele orde en rust te handhaven. Hier strijden wij tegen: het internet kan voor veel goede en slechte situaties worden gebruikt, maar het is in elk geval een medium waarop mensen moeten kunnen vertrouwen."

Waarom moeten we ons zo'n zorgen maken over internet shutdowns? Wafa legt uit: "Je legt eigenlijk een hele samenleving voor een x aantal uren, dagen of zelfs weken plat. Je stopt het functioneren van een land of van personen - niet alleen op zakelijk niveau, maar ook dierbaren zijn onbereikbaar, net zoals hulpdiensten in noodsituaties."

Los van de direct zichtbare gevolgen die internet shutdowns met zich meebrengen, is er een diepere reden tot zorgen. Na het volgen en bestuderen van patronen heeft Access Now vastgesteld dat mensenrechten vaak worden geschonden tijdens internet shutdowns. Wafa: "Veel overheden leggen het internet plat tijdens protesten of onrust, zodat online communicatie tussen mensen onmogelijk wordt. Op deze manier kunnen overheden ongezien hun gang gaan. Er zijn al een aantal gevallen geregistreerd van politiegeweld en moorden tijdens internet shutdowns." Tijdens een shutdown in Gabon op 31 augustus werden ten minste twee mensen gedood, tijdens de internet shutdown in Soedan in 2013 werden er zelfs tientallen vermoord.

Internet shutdowns zijn niet de enige dreiging voor digitale (mensen)rechten, Wafa beschrijft haar grootste zorg: "Overheden geven de nationale veiligheid op als reden om mensen te laten denken dat ze een deel van hun vrijheid moeten inleveren voor een veilig land of een veilige buurt." Ze legt uit dat de millennials (geboren tussen 1981 en 2000) het gevoel hebben de baas te zijn van het internet, en dat ze ervan zouden walgen als ze wisten hoe hun digitale rechten worden geschonden. Ze zegt: "Ik heb vertrouwen in die generatie, omdat, als ze eenmaal op de hoogte zijn, zij een verschil kunnen maken en kunnen optreden tegen hen die misbruik maken van internet shutdowns."

Met het vertrek van Engeland uit de EU in het vooruitzicht, wat denkt Wafa dat Brexit betekent voor de digitale (mensen)rechten in de UK? Ze zegt direct dat vrijwel alles onzeker is, maar ze maakt zich wel zorgen over de toekomst: "Ongeacht of en wanneer Engeland de EU verlaat, Engeland moet zich wel aan binnenlandse en internationale mensenrechten blijven houden als er over Brexit-voorwaarden wordt onderhandeld. Ze hebben een wet hebben aangenomen van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens in eigen land."

Wafa maakt zich nog meer zorgen over de UK en Amerika, zoals het overmatige gebruik van online communicatie-toezicht, en de overvloed aan bewakingscamera's. Ze ziet de toezicht als inbreuk op de privacy: "Verberg je wapens of drugs in je huis? Nee? Waarom heb je dan je deur op slot? Omdat je privacy wilt hebben. Dat geldt dus ook voor toezicht: ik heb niets te verbergen, maar ik heb toch mijn deur op slot. Ik houd mijn leven graag privé."

Wafa wil dat de VN een zeer actieve rol aanneemt in het stoppen van internet shutdowns, maar ze wil ook wat zeggen aan de rest van de wereld: "Iedereen kan meedoen aan deze strijd, ook mensen zoals jij. Door het er alleen al met vrienden en familie over te hebben, heeft al een gigantische impact. 
We hebben iedereen nodig om deze strijd te winnen."

Opmerkingen (0)
0 opmerkingen